Remote working đang trở thành một trong những mô hình làm việc phổ biến nhất hiện nay, đặc biệt trong bối cảnh doanh nghiệp và người lao động ngày càng đề cao tính linh hoạt và hiệu quả. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu đúng remote working là gì, mô hình này hoạt động ra sao và có thực sự phù hợp với xu hướng làm việc hiện đại hay không.
Trên thực tế, remote working không đơn thuần là làm việc tại nhà, mà là một cách tổ chức công việc dựa trên công nghệ, kết quả và sự linh hoạt về địa điểm. Việc hiểu rõ bản chất, đặc điểm, lợi ích và thách thức của remote working sẽ giúp doanh nghiệp và người lao động lựa chọn mô hình làm việc phù hợp, tránh áp dụng sai dẫn đến kém hiệu quả.
Remote working là gì ?
Remote working là mô hình làm việc trong đó người lao động không cần có mặt tại văn phòng cố định, mà có thể làm việc từ xa thông qua internet và các nền tảng công nghệ số. Công việc được thực hiện ở bất kỳ đâu như tại nhà, quán cà phê, không gian coworking hoặc thậm chí ở quốc gia khác.
Về bản chất, remote working không phụ thuộc vào địa điểm, mà tập trung vào kết quả công việc và hiệu suất làm việc. Người lao động kết nối với doanh nghiệp thông qua các công cụ trực tuyến như email, phần mềm quản lý dự án, họp video và hệ thống lưu trữ đám mây.
Hiện nay, remote working thường được hiểu theo 3 cách phổ biến:
- Làm việc hoàn toàn từ xa (fully remote)
- Làm việc từ xa kết hợp (liên quan đến hybrid working)
- Làm việc từ xa cho doanh nghiệp ở khu vực hoặc quốc gia khác
Hình thức này trở thành một mô hình làm việc phổ biến, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ, marketing, sáng tạo và dịch vụ chuyên môn.
Đặc điểm nổi bật của mô hình Remote working
Mô hình Remote working có những đặc điểm cốt lõi sau:
- Không phụ thuộc địa điểm làm việc: Người lao động không cần làm việc tại văn phòng cố định, có thể làm việc từ xa tại nhà, coworking space, quán cafe hoặc bất kỳ đâu có kết nối internet.
- Làm việc dựa trên nền tảng công nghệ số: Remote working vận hành thông qua các công cụ trực tuyến như họp video, phần mềm quản lý công việc, lưu trữ đám mây và hệ thống cộng tác từ xa,…
- Đánh giá hiệu suất theo kết quả công việc: Doanh nghiệp tập trung vào tiến độ, chất lượng và mục tiêu công việc thay vì kiểm soát thời gian hiện diện tại văn phòng.
- Giao tiếp và phối hợp từ xa: Nhân sự trao đổi thông tin thông qua các kênh trực tuyến, yêu cầu khả năng giao tiếp rõ ràng và quy trình làm việc minh bạch.
- Phù hợp với mô hình doanh nghiệp phân tán: Remote working thường đi kèm với lực lượng lao động phân bố ở nhiều khu vực hoặc quốc gia khác nhau.
- Yêu cầu tính tự chủ cao: Người làm remote cần có khả năng quản lý thời gian, kỷ luật cá nhân và chủ động trong công việc để đảm bảo hiệu quả.
Lợi ích và thách thức khi làm công việc Remote working
Lợi ích
Làm việc theo mô hình Remote working mang lại nhiều lợi ích rõ ràng cho cả người lao động và doanh nghiệp:
- Tiết kiệm thời gian và chi phí di chuyển: Người lao động không cần đi lại hàng ngày, giúp giảm chi phí sinh hoạt và tối ưu quỹ thời gian cá nhân.
- Linh hoạt về thời gian và không gian làm việc: Remote working cho phép chủ động sắp xếp thời gian làm việc, góp phần cải thiện work-life balance.
- Mở rộng cơ hội việc làm: Người lao động có thể làm việc cho doanh nghiệp ở khu vực hoặc quốc gia khác mà không cần di chuyển, phù hợp với xu hướng global workforce.
- Doanh nghiệp tối ưu chi phí vận hành: Giảm chi phí thuê văn phòng, điện nước, chi phí đi lại, phụ cấp cho nhân viên remote và quản lý không gian làm việc.
- Tăng khả năng tập trung cho một số nhóm công việc: Các công việc thiên về chuyên môn, sáng tạo hoặc công nghệ thường đạt hiệu quả cao khi làm việc từ xa.
Thách thức
Bên cạnh lợi ích, remote working cũng tồn tại những thách thức cần được nhìn nhận thẳng thắn:
- Khó kiểm soát tiến độ nếu thiếu quy trình rõ ràng: Việc làm việc từ xa đòi hỏi doanh nghiệp có hệ thống quản lý và đo lường hiệu quả công việc phù hợp.
- Hạn chế tương tác trực tiếp: Giao tiếp online có thể làm giảm sự gắn kết nội bộ nếu không được tổ chức hiệu quả.
- Yêu cầu tính kỷ luật và tự quản lý cao: Người lao động dễ mất tập trung nếu không có không gian làm việc và thói quen làm việc phù hợp.
- Rủi ro về bảo mật thông tin: Dữ liệu doanh nghiệp có thể gặp rủi ro nếu thiếu chính sách và hạ tầng bảo mật khi làm việc từ xa.
- Không phù hợp với mọi loại hình công việc: Các công việc cần sự hiện diện trực tiếp, vận hành máy móc hoặc tiếp xúc khách hàng tại chỗ sẽ khó áp dụng remote working.
Phân biệt giữa Hybrid working, Remote working và Onsite working
Ba mô hình làm việc Remote working, Hybrid working và Onsite working khác nhau chủ yếu ở địa điểm làm việc, mức độ linh hoạt và cách tổ chức vận hành. Cùng xem sự khác biệt giữa 3 mô hình này nhé:
| Tiêu chí | Remote working | Hybrid working | Onsite working |
|---|---|---|---|
| Địa điểm làm việc | Làm việc hoàn toàn từ xa | Kết hợp làm tại văn phòng và từ xa | Làm việc trực tiếp tại văn phòng |
| Mức độ linh hoạt | Cao | Trung bình | Thấp |
| Sự hiện diện tại văn phòng | Không bắt buộc | Theo lịch hoặc yêu cầu | Bắt buộc |
| Cách quản lý công việc | Dựa trên kết quả | Kết hợp thời gian & kết quả | Dựa trên thời gian hiện diện |
| Chi phí vận hành doanh nghiệp | Thấp | Trung bình | Cao |
| Phù hợp với | Doanh nghiệp phân tán, làm việc toàn cầu | Doanh nghiệp cần linh hoạt nhưng vẫn duy trì văn phòng | Doanh nghiệp truyền thống |
Bảng so sánh giữa Hybrid working, Remote working và Onsite working
Những công việc nào có làm remote
Công việc trong lĩnh vực công nghệ thông tin (IT)
Các vị trí như lập trình viên, kỹ sư phần mềm, tester, quản trị hệ thống hay chuyên gia dữ liệu có thể làm việc hoàn toàn từ xa. Đặc thù của ngành IT là công việc được thực hiện trên nền tảng số, dễ quản lý tiến độ và đánh giá hiệu quả thông qua kết quả đầu ra.
Remote working trong lĩnh vực IT giúp doanh nghiệp tiếp cận nguồn nhân lực toàn cầu và giảm phụ thuộc vào vị trí địa lý.
Công việc trong lĩnh vực marketing và nội dung số
Nhóm công việc digital marketing, SEO, content marketing, quảng cáo trực tuyến và quản lý mạng xã hội rất phù hợp với mô hình remote working. Các hoạt động này được triển khai, theo dõi và đo lường hiệu quả thông qua công cụ trực tuyến.
Việc làm remote giúp nhân sự marketing linh hoạt thời gian làm việc nhưng vẫn đảm bảo hiệu suất và mục tiêu kinh doanh.
Công việc thiết kế và sáng tạo
Thiết kế đồ họa, UI/UX, dựng video, chỉnh sửa hình ảnh và các công việc sáng tạo khác có thể làm việc từ xa mà không cần hiện diện tại văn phòng. Doanh nghiệp đánh giá nhóm công việc này chủ yếu dựa trên chất lượng sản phẩm đầu ra.
Remote working giúp đội ngũ sáng tạo có không gian làm việc linh hoạt, từ đó tăng khả năng tập trung và hiệu quả.
Công việc kinh doanh và tư vấn trực tuyến
Các vị trí tư vấn doanh nghiệp, tư vấn tài chính, bán hàng online hoặc chăm sóc khách hàng từ xa có thể làm việc theo mô hình remote working thông qua hệ thống CRM, email và nền tảng giao tiếp trực tuyến.
Mô hình này phù hợp với doanh nghiệp hoạt động đa kênh và hướng đến khách hàng ở nhiều khu vực khác nhau.
Công việc quản lý dự án và điều phối công việc
Quản lý dự án, quản lý sản phẩm hoặc điều phối nhóm có thể làm remote nếu doanh nghiệp sở hữu quy trình làm việc rõ ràng và công cụ quản lý phù hợp. Việc điều phối từ xa tập trung vào mục tiêu, tiến độ và kết quả thay vì giám sát trực tiếp.
Công việc đào tạo và giáo dục trực tuyến
Giảng viên online, huấn luyện viên kỹ năng và cố vấn chuyên môn có thể làm việc từ xa thông qua nền tảng đào tạo trực tuyến. Đây là nhóm công việc phát triển mạnh cùng xu hướng chuyển đổi số trong giáo dục.
Remote working phù hợp với những ai?
Người làm việc tự do (freelancer) và lao động độc lập
Freelancer, chuyên gia tư vấn độc lập hoặc người làm việc theo dự án thường ưu tiên remote working vì tính linh hoạt cao. Mô hình này giúp họ chủ động thời gian, không bị ràng buộc địa điểm và có thể làm việc cho nhiều khách hàng ở các khu vực khác nhau.
Startup và doanh nghiệp quy mô nhỏ
Các startup và doanh nghiệp nhỏ thường áp dụng mô hình remote working để tối ưu chi phí vận hành, đặc biệt là chi phí thuê văn phòng. Remote working cho phép doanh nghiệp tập trung nguồn lực vào phát triển sản phẩm và mở rộng thị trường thay vì đầu tư hạ tầng cố định.
Doanh nghiệp có đội ngũ nhân sự phân tán
Những doanh nghiệp có nhân sự làm việc tại nhiều tỉnh thành hoặc quốc gia khác nhau rất phù hợp với remote working. Mô hình này giúp doanh nghiệp xây dựng distributed workforce mà vẫn đảm bảo khả năng phối hợp và quản lý hiệu quả.
Người lao động ưu tiên sự linh hoạt và cân bằng cuộc sống
Remote working phù hợp với những người mong muốn cân bằng giữa công việc và cuộc sống cá nhân (work-life balance), đặc biệt là những người cần linh hoạt về thời gian hoặc không muốn phụ thuộc vào vị trí địa lý cố định.
Doanh nghiệp đang chuyển đổi mô hình làm việc
Các doanh nghiệp đang trong quá trình chuyển đổi số, thử nghiệm mô hình hybrid working hoặc hướng đến làm việc linh hoạt dài hạn thường lựa chọn mô hình remote như một bước đi chiến lược.
Remote working có phù hợp với xu hướng làm việc hiện nay?
Trong bối cảnh chuyển đổi số và thay đổi hành vi lao động sau đại dịch, remote working không còn là giải pháp tạm thời mà đã trở thành một xu hướng làm việc dài hạn.
Doanh nghiệp ngày càng ưu tiên tính linh hoạt, hiệu quả và tối ưu chi phí. Remote working cho phép doanh nghiệp tiếp cận nguồn nhân lực rộng hơn, không bị giới hạn bởi vị trí địa lý, đồng thời giảm áp lực về chi phí thuê và vận hành văn phòng truyền thống.
Về phía người lao động, remote working đáp ứng nhu cầu cân bằng công việc – cuộc sống, tự chủ thời gian và môi trường làm việc. Đây là yếu tố quan trọng trong việc giữ chân nhân sự chất lượng cao, đặc biệt ở các ngành nghề cạnh tranh nhân lực.
Tuy nhiên, xu hướng hiện nay không nghiêng hoàn toàn về remote working 100%. Nhiều doanh nghiệp lựa chọn mô hình kết hợp giữa remote working, hybrid working và văn phòng linh hoạt để vừa đảm bảo hiệu suất làm việc, vừa duy trì sự gắn kết nội bộ.
Kết luận
Remote working là mô hình làm việc hiện đại, cho phép người lao động làm việc từ xa mà không phụ thuộc vào văn phòng cố định, tập trung vào hiệu quả và kết quả công việc. Mô hình này mang lại nhiều lợi ích về tính linh hoạt, tối ưu chi phí và mở rộng cơ hội việc làm, nhưng cũng đòi hỏi doanh nghiệp và người lao động có tư duy quản lý, kỷ luật và hạ tầng phù hợp.
Trong bối cảnh xu hướng làm việc linh hoạt ngày càng rõ ràng, remote working không đứng riêng lẻ mà thường kết hợp với hybrid working và các giải pháp văn phòng linh hoạt để đáp ứng nhu cầu vận hành thực tế của doanh nghiệp.
